» روانشناسی و رویکردهای روانشناسی
تعریف و محتوای روانشناسی
وقتی به روانشناسی فکر می کنید، ممکن است به این فکر بیافتید که روانشناسی کمک به افرادی است که مشکلات روانی دارند. اما روانشناسی؛ مطالعه منظم و علمی رفتار و فرآیندهای ذهنی است. اهمیت این تعریف این است که هر اصطلاح معنای وسیعی برای خود دارد. مثلا؛ اصطلاح رفتار به فعالیت ها و واکنش های قابل مشاهده در انسان و حیوانات اشاره دارد. (فعالیت هایی مانند خوردن، صحبت کردن، خندیدن، دویدن، خواندن و خوابیدن ) و اما فرآیندهای ذهنی به فرایند هایی گفته میشود که مستقیماً قابل مشاهده نیستند مانند تفکر، خیال پردازی، رویاپردازی و...
اهداف روانشناسی
1-)اولین هدف روانشناسی توصیف الگوهای رفتاری مختلف موجودات است.
2-) هدف دوم روانشناسی تبیین رفتار است.
3-) هدف سوم روانشناسی پیش بینی چگونگی رفتار ارگانیسم در شرایط خاص است. اگر بتوان رفتارها را پیش بینی کرد، می توان این رفتارها را نیز کنترل کرد.
4-) برای برخی از روانشناسان، چهارمین هدف روانشناسی کنترل رفتار موجودات است. با این حال، تفکر کنترلی اثرات مثبت و منفی دارد. جنبه مثبت آن ، این است که روانشناسان می توانند با آموزش روش های بهتر خود کنترلی و همچنین با آموزش روش هایی برای کنار آمدن با شرایط و روابط، به افراد کمک کنند تا رفتارهای نامطلوب را کنترل کنند. و جنبه منفی آن این است که این احتمال وجود دارد که روانشناسان بتوانند رفتار افراد را بدون اطلاع یا تایید آنها کنترل کنند.
روانشناسی چگونه به سؤالات پاسخ می دهد؟
روانشناسی به وسیله رویکردهای زیر به سوالات پاسخ میدهد:
1-) رویکرد بیولوژیکی:
بر چگونگی تأثیر متقابل ژن ها، هورمون ها و سیستم عصبی ما بر یادگیری، شخصیت، حافظه، انگیزه، احساسات و تکنیک های مقابله تمرکز دارد.
2-) رویکرد شناختی:
نحوه پردازش و ذخیره اطلاعات را بررسی می کند و اینکه چگونه این اطلاعات بر آنچه انجام می دهیم، ادراک می کنیم، یاد می گیریم، به یاد می آوریم، باور می کنیم و احساس می کنیم تاثیر میگذارد.
3-) رویکرد رفتاری:
بررسی می کند که چگونه موجودات زنده رفتارهای جدید را یاد می گیرند یا رفتارهای موجود را تغییر می دهند.
4-) رویکرد روانکاوی:
به بررسی ترسها، امیال و انگیزه های ناخودآگاه میپردازد . همچنین به رشد فکر، رفتار و ویژگی های شخصیتی و تأثیر آنها بر مشکلات روانی آینده نیز می پردازد.
5-) رویکرد انسانگرایانه:
توجه را به این واقعیت جلب میکند که هر فردی آزادی زیادی در هدایت آیندهاش، ظرفیت بزرگ برای رشد شخصی اش، ارزشهای درونی بسیار مؤثر و پتانسیل زیادی برای خودشکوفایی اش دارد.
با استفاده از یک یا چند مورد از این ۵ رویکرد مختلف، روانشناسان می توانند از زوایای مختلف مشکل را بررسی و راه حل و پاسخی مناسب برای آن پیدا کنند.
اگر چه به نظر می رسد که رویکرد آخر (رویکرد انسان گرایانه) بهترین رویکرد روانشناسی است اما امروزه روانشناسان، غالبا در پژوهشها و مطالعات خود به رویکرد التقاطی معتقدند. بدین صورت که نظریات رویکردهای مختلف را در فعالیتهای علمی و پژوهشی خود مورد استفاده قرار می دهند. بسیاری از آن ها پیرو محض و متعصب یک دیدگاه یا رویکرد نبوده و نقاط مثبت رویکردهای مختلف را مد نظر قرار میدهند. بنابراین باید دقت داشت که یک دکتر روان شناس خوب نه تنها فقط یک رویکرد را بهترین رویکرد روانشناسی نمی داند، بلکه سعی می کند با ترکیب رویکرد های متفاوت روانشناسی بهترین نتیجه را بسته به موقعیت بدست آورد.
ارم بلاگ


وبلاگ روانشناسی و خانواده